Kapitan Ziemowit Barański opowiada:
Fryderyk Chopin
– 2. Pożar w siłowni

Pierwszy rejs.

Wyruszyliśmy[1] z Gdyni do Szkocji, aby zaokrętować szkocką załogę, a następnie przejść do Kadyksu na start „Columbus Race 1992” – pięćsetlecie I wyprawy Kolumba. Wyjście z Gdyni nastąpiło 4 mar­ca 1992 r. Pogoda była zmienna, jak to w marcu, ale do Kilonii szliśmy bez kłopotów, a nawet chwaliliśmy statek, bo pod żaglami manewrowało się dobrze i niewiele usterek było do poprawienia.

Po krótkim postoju w Kilonii płynęliśmy Kanałem Kilońskim do Hamburga. Wydawało się, że Ona doceniła nasze starania, aby była piękna i zadbana, i że kłopotów nie będzie. Byliśmy w drugiej połowie kanału i już niedaleko do Brunsbüttelkoog. Ja i pilot staliśmy na mostku i rozmawialiśmy. Widzialność była dobra, a żegluga spokojna.

Nagle ucichły silniki i zgasły światła. Nie wiedziałem, co się dzieje, ale za chwilę na mostek wpadł drugi mechanik Marek Kowalski i zawołał:

– Pożar w siłowni! Włączyłem halon i zerwałem zawory paliwowe!

Nie mieliśmy więc napędu i mieliśmy pożar. Przeszedłem na ster awaryjny i powoli złożyliśmy się do prawego brzegu kanału. Pilot zawiadomił władze kanałowe i wezwał holownik. Na szczęście po włączeniu halonu pożar natychmiast zgasł i szkody były niewielkie. Zakopcona siłownia i parę metrów przypalonych kabli. Wkrótce przypłynął holownik i zaholował nas na najbliższa mijankę. Ustaliliśmy przyczynę awarii. Okazało się, że na skutek wibracji pękł przewód oleju hydraulicznego manometru wysokiego ciśnienia, który – rozpy­lony – zapalił się od kolektora wydechowego silnika. Nasi mechanicy i elektryk w ciągu kilku godzin naprawili szkody i konty­nu­owa­liśmy podróż do Hamburga, gdzie ekipa gwarancyjna Stoczni „Dora” usunęła ostatecznie usterki.

Pierwszy rejs brygu STS Fryderyk Chopin ze Szkołą Pod Żaglami Krzysztofa Baranowskiego,
(4 marca – 27 kwietnia 1992; kapitan: Ziemowit Barański)

 

Na temat skąd pochodzi wibracja zaczęły się debaty konstruktorów. Temat nabrał cech prac doktorskich czy habilitacyjnych i były duże szanse, że po rozpracowaniu tematu powiększy się kadra naukowa Politechniki Gdańskiej. Dopiero rok później przy remoncie silnika hydraulicznego wyszło na jaw złe ustawienie osiowości tego silnika na skutek użycia zwykłych śrub, a nie pasowanych, a więc poważna fuszerka stoczniowa, którą przeoczył mechanik nadzorujący budowę siłowni (a może nawet został wprowadzony w błąd). Silnik po remoncie został posadowiony prawidłowo i wibracja znikła. Doktoraty upadły.

Ja natomiast po raz pierwszy doszedłem do przekonania, że w nieszczęściu miałem jednak szczęście, bo mechanik akurat był w siłowni, zadziałał szybko i wszystko skończyło się dobrze. ■

 


[1] Fryderyk Chopin wypłynął 4 marca 1992 z Gdyni w swój pierwszy rejs z młodzieżą ze Szkoły Pod Żaglami Krzysztofa Baranowskiego.
Oficjalne daty trwania Szkoły: 27 lutego – 27 kwietnia 1992.
Kapitan: Ziemowit Barański.
Załoga etatowa: Marek Capała (I mechanik), Danuta Kowalewska (kuk), Stefan Kowalewski (bosman), Marek Kowalski (II mechanik), Marek Siwek (elektryk); Ireneusz Śliwiński (mechanik gwarancyjny Stoczni „Dora”; od 19 marca, Cuxhaven).
Kadra oficersko-nauczycielska: Tomasz Dobrucki (II oficer), Maciej Duma (IV oficer), Jerzy Leśniewski (I oficer), Andrzej Obel (żaglomistrz), Alicja Radoń, Robert Sienkiewicz (III oficer), Bogusław Urbanowicz, Marek Walczyński, Wojciech Źródlak.
Uczennice i uczniowie: Paweł Andruchowicz, Włodzimierz Babś, Jarosław Bareli, Marta Byczkowska, Dorota Glińska, Gerard Gliński, Witold Grela, Maciej Guziak, Krzysztof Hliniak, Bartosz Iljin, Marta Karska, Jarosław Klech, Izabella Kłossowska, Anna Kodziszewska, Michał Kołakowski, Karolina Kurtz, Rafał Marciniak, Ivo Milić, Marek Neumann, Tomasz Nowotarski, Sabina Pilot, Aleksandra Olszowska, Marcin Peresada (od 4 marca), Piotr Rasiński, Sebastian Śmiech, Agnieszka Uczciwek, Grzegorz Urban.
Trasa
: Gdynia – Kilonia (7 marca 1992), Kanał Kiloński (8 marca), Hamburg (9-15 marca) i Cuxhaven (16-19 marca) [Niemcy] – Dublin (30 marca – 2 kwiet­nia) [Irlandia] – Lamlash (wyspa Arran; 5-7 kwietnia), Greenock (7-10 kwietnia) i Glasgow (10-12 kwietnia) [Szkocja, Wlk. Br.] i dalej, razem z młodzieżą szkocką, przez Zatokę Biskaj­ską, do Zatoki Sagres (21-22 kwietnia) [Portugalia] i Kadyksu (23-27 kwietnia) [Hiszpania].
Czas trwania: 61 dni. Dystans: 3235 Mm.
W Kadyksie, 27 kwietnia 1992, obowiązki kapitana przejął Krzysztof Baranowski.

 


 

Cdn. (co piątek)

 

Opublikowane za uprzejmą zgodą P.T. Autora.
Pierwodruk: Minuta Kapitańska. Bractwo Wybrzeża – Mesa Kaprów Polskich. 2012, marzec; str. 5-9.

Redakcja, przypisy i dobór ilustracji: Periplus.pl/Kazimierz Robak

Fot. na Str. Głównej: 

 

Men of the Sea #5, fot. Ailén-Tindome / Jagoda Przybyłowska (2005/2008)

 

 

STS Fryderyk Chopin, fot. Konrad Kwas, arch. Ziemowit Barański

 

 


► Periplus – powrót na Stronę Główną