Kapitan Ziemowit opowiada: „Danusiu! JEŚĆ!!!”

Na odcinku z Gdyni do Greenock kukiem na Chopinie była Danusia Kowalewska, świetna kucharka – dyplomowana, bo po zawodowej szkole gastronomicznej, a prywatnie żona naszego bosmana, Stefana Kowalewskiego.

W Greenock zaokrętowana została też kucharka szkocka. Podczas przejścia do Kadyksu panie miały przekazać sobie obowiązki i w pewnym momencie kuchnię przejęła Szkotka.  

1992, Chopin, Columbus Race, Columbus Regatta, Columbus Tall Ships Race, Greenock, Kadyks, Krzysztof Baranowski, Liverpool, STS Fryderyk Chopin, Szkola pod Żaglami, Ziemowit, Ziemowit BarańskiBosman i kuk na STS Fryderyk Chopin
czyli Stefan i Danusia Kowalewscy
arch. Ziemowit Barański

 

Pierwszym jej wyczynem był „deser”, gdyż w magazynie żywnościowym znalazła susz owocowy, czyli suszone jabłka, gruszki i śliwki. W Polsce robi się z tego kompot, zazwyczaj podawany w wigilię Bożego Narodzenia. Kucharka szkocka wodę – po zagotowaniu – wylała, a rozmiękłe owoce polała syropem klonowym i podała jako deser. Wywołało to zdziwienie, szczególnie polskiej załogi, ale jakoś przeszło.

Czara goryczy przelała się kolejnego dnia: na obiad podano jakieś niedosmażone, niedosolone i zrobione, Bóg wie z czego, kotlety.

Tego nawet Szkoci nie wytrzymali. Jimmy (jeden z tych dostarczonych przez „Press-gang”) rzucił talerz na ziemię, odtańczył na nim jakiś indiański taniec i zaczął z nożem biegać po statku, aby dopaść szkocką kucharkę.

Sytuacja stała się groźna, ale zimną krew okazał bosman Stefan. Miał on w kabinie szablę, którą wiózł dla naszego kolegi – kolekcjonera broni, mieszkającego w Nowym Jorku.

Stefan wyciągnął szablę, podszedł do Jimmy’ego i powiedział:

We will see, who has the longer knife.

Jimmy zrejterował i szkocka kucharka ocalała.

Wieść o tym musiała dojść do organizatorów szkockiej grupy, bo do Kadyksu – gdzie wyokrętowała Danusia – przysłano nam nową kucharkę. Z nią żaglowiec popłynął na regatowym odcinku Kadyks – Nowy Jork, ale tym martwił się już kapitan Baranowski, bo on wtedy dowodził Chopinem. Ja musiałem to przeżyć płynąc do Europy, bo wróciłem na Chopina w Nowym Jorku, by poprowadzić go w regatach do Liverpoolu i dalej do Gdyni.

1992, Chopin, Columbus Race, Columbus Regatta, Columbus Tall Ships Race, Greenock, Kadyks, Krzysztof Baranowski, Liverpool, STS Fryderyk Chopin, Szkola pod Żaglami, Ziemowit, Ziemowit BarańskiTrasa STS Fryderyk Chopin w regatach Columbus Tall Ships Race 1992
● Cádiz – San Juan, Puerto Rico – I etap regatowy (kapitanem był Krzysztof),
● San Juan, P.R. – St. George’s, Bermuda – New York – Boston – cruise in company (kapitanem był Krzysztof),
● Boston – Liverpool – II etap regatowy (kapitanem byłem ja)

 

W Liverpoolu załoga szkocka wyokrętowała się, a my dostaliśmy wiadomość, że na statek wraca Danusia. Załoga czekała na pokładzie, a kiedy jej sylwetka pokazała się na końcu pirsu, wszyscy uklękli i bijąc pokłony wołali:

– Danusiu! Zrób nam coś do JEDZENIA!

Danusia znalazła w chłodni zamrożone flaki i ugotowała ogromny gar. Szczęście wróciło na pokład Chopina.

To był już koniec Columbus Tall Ships Race. Wracaliśmy do domu.

 

1992, Chopin, Columbus Race, Columbus Regatta, Columbus Tall Ships Race, Greenock, Kadyks, Krzysztof Baranowski, Liverpool, STS Fryderyk Chopin, Szkola pod Żaglami, Ziemowit, Ziemowit BarańskiWracamy do domu – jeszcze tylko trzeba postawić ostatni żagiel
arch. Ziemowit Barański

 

Ziemowit Barański
8 lutego 2024
Postscriptum: Kazimierz Robak

PS.

Załoga STS Fryderyk Chopin w jego pierwszym rejsie[1]

Od 27 lutego (Gdynia) do 27 kwietnia 1992 (Kadyks)
z młodzieżą ze Szkoły Pod Żaglami Krzysztofa Baranowskiego

Kapitan: Ziemowit Barański.

Załoga etatowa: Marek Capała (I mechanik), Danuta Kowalewska (kuk), Stefan Kowalewski (bosman), Marek Kowalski (II mechanik), Tomasz Nowotarski (piekarz), Marek Siwek (elektryk); Ireneusz Śliwiński (mechanik gwarancyjny Stoczni Dora; 19 marca, Cuxhaven – 11 kwietnia, Glasgow); Marcin Peresada (4 marca – 11 kwietnia) – operator filmowy).

Kadra oficersko-nauczycielska: Tomasz Dobrucki (II oficer), Maciej Duma (IV oficer), Jerzy Leśniewski (I oficer), Andrzej Obel (żaglomistrz), Alicja Radoń, Robert Sienkiewicz (III oficer), Bogusław Urbanowicz, Marek Walczyński, Wojciech Źródlak (do 11 kwietnia).

Uczennice i uczniowie: Paweł Andruchowicz (do 11 maja, Las Palmas), Włodzimierz Babś, Jarosław Bazeli (do 14 sierpnia, Liverpool), Marta Byczkowska (do 5 lipca, NYC), Dorota Glińska (do 11 kwietnia, Glasgow), Gerard Gliński (do 11 kwietnia, Glasgow), Witold Grela (do 11 kwietnia, Glasgow), Maciej Guziak (do 9 września, Gdynia), Krzysztof Hliniak (do 11 maja, Las Palmas), Bartosz Iljin (do 11 kwietnia, Glasgow), Marta Karska (do 11 maja, Las Palmas), Jarosław Klech (do 11 maja, Las Palmas), Izabella Kłossowska (do 5 lipca, NYC), Anna Kodziszewska (do 11 maja, Las Palmas), Michał Kołakowski (do 5 lipca, NYC), Karolina Kurtz (do 11 kwietnia, Glasgow), Rafał Marciniak (do 13 lipca, Boston), Ivo Nikić (do 11 maja, Las Palmas), Marek Neumann (do 11 kwietnia, Glasgow), Sabina Pilot (do 5 lipca, NYC), Aleksandra Olszowska (do 27 kwietnia, Kadyks), Piotr Rasiński (do 11 maja, Las Palmas), Sebastian Śmiech (do 11 kwietnia, Glasgow), Agnieszka Uczciwek (do 11 kwietnia, Glasgow), Grzegorz Urban (do 27 kwietnia, Kadyks).
Od 2 kwietnia 1992 (Dublin): David Heywood-Jones, Andrew Hetherington.
Od 9 kwietnia 1992 (Greenock): Tanya Allison, David Collin, Gary Daniels, Mary Devine, James Docherty, Paul Duff, Brian Goldsworthy, Lyne MacKenzie, Robert Kirkpatrick, Rosemary Mac Lachlan, Ann Marie Melley, Rory Mitchell, Lesley Ann Muirhead, Nicola Slater, John Stonier, Marina Stucchi, Lee Ann Telford.

Trasa: Gdynia – Kilonia (7 marca 1992), Kanał Kiloński (8 marca), Hamburg (9-15 marca) i Cuxhaven (16-19 marca) – Dublin (30 marca – 2 kwietnia) – Lamlash (wyspa Arran; 5-7 kwietnia), Greenock (7-10 kwietnia) i Glasgow (10-12 kwietnia); dalej, razem z młodzieżą szkocką, przez Zatokę Biskajską, do Zatoki Sagres (21-22 kwietnia) i Kadyksu (23-27 kwietnia).

Oficjalne daty trwania Szkoły: 27 lutego (wyjście z Gdyni 4 marca) – 27 kwietnia 1992 (Kadyks).

Czas trwania: 61 dni.

Dystans: 3235 Mm.

 

Od 27 kwietnia (Kadyks) do 5 lipca 1992 (Nowy Jork)

Kapitan: Krzysztof Baranowski.

Załoga etatowa: Marek Capała (I mechanik), Stefan Kowalewski (bosman), Marek Kowalski (II mechanik), Tomasz Nowotarski (piekarz; do 7 lipca), Marek Siwek (elektryk).

Kadra oficersko-nauczycielska: Tomasz Dobrucki (I oficer), Jarosław Kornacki (do 15 lipca, Boston), Jerzy Leśniewski (I oficer), Karmena Stańkowska (do 13 lipca, Boston), Marek Walczyński; ekipa TV Kraków: Andrzej Germann, Marian Curzydło, Jerzy Jędrzejczyk; Marcin Peresada (operator filmowy; do 15 lipca, Boston);
od 13 czerwca (San Juan, Puerto Rico): Frank Scott (I oficer), Karmena Stańkowska (II oficer; do 13 lipca, Boston), Vic Dowling (III oficer); Bruce Adlam (IV oficer), Alistair James Shields (midshipman).

Uczennice i uczniowie polscy: Jarosław Bazeli (do 14 sierpnia, Liverpool), Marta Byczkowska (do 5 lipca, NYC), Maciej Guziak (do 9 września, Gdynia), Krzysztof Hliniak  (do 11 maja, Las Palmas), Marta Karska  (do 11 maja, Las Palmas), Jarosław Klech  (do 11 maja, Las Palmas), Izabella Kłossowska (do 5 lipca, NYC; Kadyks – NYC asystentka II oficera), Anna Kodziszewska  (do 11 maja, Las Palmas)Michał Kołakowski (do 5 lipca, NYC), Rafał Marciniak (do 13 lipca, Boston), Ivo Nikić  (do 11 maja, Las Palmas), Sabina Pilot (do 5 lipca, NYC; pełniła funkcję kuka/ asystenta kuka), Piotr Rasiński  (do 11 maja, Las Palmas) + Alexis Komenda (Francja).
Załoga szkocka: Tanya Allison, David Collin (IV oficer), Gary Daniels (do 29 kwietnia), Mary Devine, James Docherty, Paul Duff, Brian Goldsworthy (do 13 lipca), Lyne MacKenzie, Robert Kirkpatrick, Rosemary Mac Lachlan, Ann Marie Melley, Rory Mitchell, Lesley Ann Muirhead, Nicola Slater, John Stonier, Marina Stucchi, Lee Ann Telford.
10 maja (Las Palmas) – 13 lipca (Boston, US): Elizabeth Blake (kuk, do 10 sierpnia, Liverpool), Elaine Bonyan, Nigel Bratten, Jain Broff, Colin Butters, Allison Clark, Angela Fleet, William Forsyth, Jane Gallaher, Brian Goldsworthy, Alisa MacDonald, Jason McNab, Ian Morgan, Dominic Pain, Steven Patterson, Tilo Philips, Steven Reynolds, Pauline Rome, Errol G. Ross, Kelly Stuart, Tracy Stocks, Shona Thomson, Scott Wallace, Martin Wial;
13 czerwca (San Juan, Puerto Rico) – 13 lipca (Boston, US): Bruce Adlam, Stephen Adlen, Mark Aikman, Sara Brennan, Fiona Cameron, Robert Collins, Aron Cool, Victor Dowling, Paul Fletcher, Mary Galbraith, Sheron Gardner, Hugh Gourlay, Lucy-Anne Hemming, Eilioth Henderson, Gavin Hunter, Elaine Hyatt, Julie Lea, Keith Luke, Paul Pratley, William Ralston, Ian Riddel, Christopher Rose, Joseph Sanders, Douglas Scott, Janine Smithers, William Sterley, Gordon Stuart.
14-15 czerwca: dziennikarze: Christopher Cox, Brian Wolski.

Trasa: Kadyks (27 kwietnia – 3 maja 1992), Ponta Delgada (7 maja), Las Palmas (8-12 maja), San Juan, Puerto Rico (1-4 czerwca), Culebra, P.R. (5-7 czerwca), Cayo Norte, P.R. (7-8 czerwca), San Juan, P.R. (9-14 czerwca), St. George’s, Bermuda (22-27 czerwca), Nowy Jork (3-5 lipca).

Oficjalne daty trwania etapu: 27 kwietnia (Kadyks) – 5 lipca 1992 (Nowy Jork).

Czas trwania: 70 dni.

Dystans: 5655 Mm.

 

Od 5 lipca (Nowy Jork) do 10 sierpnia 1992 (Liverpool)

Kapitan: Ziemowit Barański.

Załoga etatowa: Marek Capała (I mechanik), Stefan Kowalewski (bosman), Marek Kowalski (II mechanik), Tomasz Nowotarski (piekarz; do 7 lipca), Marek Siwek (elektryk); Elizabeth Blake (kuk).

Kadra oficerska: Frank Scott (I oficer), Jan Trammer (III oficer, kapitan stażysta; do 14 sierpnia, Liverpool), Bogusław Urbanowicz (II oficer, radiooficer), Włodzimierz Wieczorkiewicz (IV oficer i ochmistrz; do 11 sierpnia).

Załoga (od 13 lipca): Mike Alden, Alexander Atken, Simon Batchelor, Jarosław Bazeli (do 14 sierpnia, Liverpool), Julie Beard (do 7 sierpnia), Richard Bowes, Duncan Breminer, Jacqueline Brown, Cardine Bruce, Sara Cress (do 7 sierpnia), Michael Dunthorne, Colin Goldsworthy, Maciej Guziak (do 9 września, Gdynia), Neil Hamilton, Fiona Hall (organizatorka rejsu ze strony szkockiej), Ellie Houchiss, William Johnston, Keith Laird, Max Latey, Barry Lucas, Tilley Mack, John McCaley, Paul McNamara, Joseph McNight, Kathleen Murray, Richard Pacitti, Edward Pidcock, Simon Strimshaw, Bruce Smollet, June Simpson, Belinda Sales, Janet Scott, Laura Scott, Stephen Thomison, Angela Ure, Mark Wilson.

Trasa: Nowy Jork (5-7 lipca), Newport (8-9 lipca), Boston (10-16 lipca), Castletown, Isle of Man, UK (7-9 sierpnia), Liverpool (10 sierpnia).

Oficjalne daty trwania etapu: 5 lipca (Nowy Jork) – 10 sierpnia 1992 (Liverpool).

Czas trwania: 37 dni.

Dystans: 3607,8 Mm.

 

Od 10 sierpnia 1992 (Liverpool) do 9 września 1992 (Gdynia)

Kapitan: Ziemowit Barański.

Zastępca kapitana: Jerzy Leśniewski

Załoga zawodowa i oficerowie: Daria Druzgała (pomocnik kucharza), Maciej Guziak (pomocnik mechanika), Stefan Jonczykowski (II oficer), Stefan Kowalewski (bosman), Danuta Kowalewska (kuk), Marek Kowalski (I mechanik) , Wojciech Kuźnicki (III oficer), Marek Siwek (elektryk), Piotr Terpiłowski (motorzysta), Grzegorz Urban (z-ca I oficera), Bogusław Urbanowicz (I oficer; do 6 września).

Załoga: Michael Alden, Jan Baranowski (26 sierpnia do 5 września), Tomasz Barański (od 26 sierpnia), Manfred Bornitz (17 do 26 sierpnia), Tomasz Bucholz, Elain Bunyan (18 do 30 sierpnia), Izabela Gajda (30 sierpnia do 5 września), Anny Gilbert, Maciej Guziak, Thomas Harding (do 18 sierpnia), Anna Kodziszewska, Alexis Komenda (do 18 sierpnia), Jerzy Komenda (do 30 sierpnia), Torsten Kühn (17 do 26 sierpnia), Andrzej Obel (13-28 sierpnia), Edmund Snopczyński (od 26 sierpnia), Karmena Stańkowska (od 26 sierpnia), Jacek Szut (14-28 sierpnia), Harry Thompson (do 18 sierpnia), Agata Wirowska;
30 sierpnia – 6 września: 31-osobowa grupa niemiecka;
6-9 września: 38-osobowa grupa polska.

Trasa: Liverpool (10-16 sierpnia), Dublin (17-18 sierpnia), Bremerhaven (25-31 sierpnia), Travemünde (4-5 września), Burgstaaken, Fehmarn (5 września), Travemünde (6 września), Gdynia (9 września).

Oficjalne daty trwania etapu: 10 sierpnia (Liverpool) – 9 września 1992 (Gdynia).

Czas trwania: 31 dni.

Dystans: 2094,9 Mm.


[1] Na podstawie: Dzienników Jachtowych STS Fryderyk Chopin (nr rej. PZŻ 2235/90 i 2236/90), notatek z archiwum kpt. Ziemowita Barańskiego, oraz zapisków i kwerendy wśród załogi, przeprowadzonej przez Izabellę Kłossowską, której w tym miejscu składam specjalne podziękowania. KR.


► Periplus – powrót na Stronę Główną